SREBRENİTSA VE ASKERLİK ONURUNU ÇİĞNEYEN ADAM
-ADANA-
Srebrenitsa Soykırımı, 11 Temmuz 1995’te yaşanan ve 8 bin 372 Boşnak’ın Srebrenitsa kentinde General Ratko Mladić komutasındaki ağır silahlarla donatılmış Bosna Sırp Ordusu tarafından öldürülmesine verilen addır.
Birleşmiş Milletler (BM), Srebrenitsa’yı güvenli bölge ilan etmişti. Kent, BM adına görev yapan Hollanda askerlerinin (Dutchbat) kontrolündeydi. Boşnakların elindeki silahlar BM Barış Gücü tarafından koruma gerekçesiyle toplanmıştı.
Ratko Mladić komutasındaki Sırplar Srebrenitsa’ya olan saldırılarını sıklaştırdıklarında Boşnaklar toplanan silahlarını geri almak için yaptıkları başvuru, sorumlu Hollanda komutanı Thom Karremans tarafından reddedildi. Kentin düşmesinin ardından 11 Temmuz 1995’te Hollandalı askerler Bosna’daki BM Barış Gücü komutanı Fransız generalden aldıkları emir doğrultusunda kenti boşalttılar.
Savaş sırasında şehrin güvenliğinden sorumlu olan Hollandalı komutan Thom Karremans kendisine sığınan 25 bin mülteciyi ve şehri Sırplara teslim ederek çekildi. 8 bin 372 Boşnak erkeği de Sırplar tarafından katledildi. Sırp askerler cesetlerin kimlikleri tespit edilmesin diye cesetleri parçalayarak sayıları 64’ü bulan toplu mezarlara gömdüler.
II. Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa’da gerçekleşmiş en büyük toplu insan kıyımı olması ve Avrupa’daki hukuksal olarak ilk kez belgelenmiş soykırım olması açısından da önem taşır. O dönemde Karremans yargılanmadı, hatta terfi aldı. Kendini, BM’nin yeterli yardım yapmadığı teziyle savundu. 1999 yılında BM, Srebrenica’yı korumak için gönderilen askerlerin az sayıda olduğu hatasını kabul etti.
Ancak vicdanlarda hiçbir zaman aklanmayan Hollandalı Karremans emekli oldu ve sürekli ölüm tehditleri aldığını söyleyerek eşiyle birlikte İspanya’ya yerleşti.
Trajik olanı, Hollanda Anayasa Mahkemesi katliamda Hollanda askeri birliklerinin katliamdan kısmi sorumlu olduğu yönünde son kararını verdi. Onurlu bir asker gibi davranmayıp insanları elleriyle ölüme gönderen komutan nişan taktı, emekli oldu. Ülkesi, kendi yönettiği birliğin sorumluluğunu 2017’de tescil etti.
Yaşadığım sürece her 11 Temmuz’da kendisini lanetlemeye devam edeceğim.
