Kategori: TOPLUM

“Bağırın, rica ederim. Bağırın, gürültüden kimse tedirgin olmaz. Herkesin zoru sessizlikten…” – Salâh BİRSEL Öncelikle mesleğim icabı, son zamanlarda “moda” olan, popülarite kazanmış, güncel tartışmalara konu olan her kavramın ardına “– kültürü” eki takmaktan vazgeçmemiz gerektiğini belirteyim. “Taciz kültürü”, “tecavüz kültürü”, “linç kültürü”, şimdi de “ifşa kültürü” gibi yakıştırmalar, kültür kavramını deforme ediyor. Kültür bir insan topluluğunun ortaklaştığı duyuş, düşünüş, davranış örüntüleri için kullanılması gereken bir kavram. İnsanlara içinde yaşadıkları toplumsal dünyayı anlamlandırabilmeleri ve onun içinde uygun biçimde devinmelerini sağlayacak kerterizleri veriyor. En azından “kültür bilim” olarak antropoloji, onu böyle…

Devamını Oku

Cemil ile Cemile, aynı mahallede büyüdüler. 1980’lerin sonları. Apartmanlar şimdiki kadar yaygın değil, evler ekseriyet müstakil. Toplum kapalı. Öyle sevgili olmak, gezmek dolaşmak ne mümkün? Uzaktan uzağa sever birbirini o zamanın gençleri. Ve de baraj sorusu o zamanlar üniversite sınavları… * * * Sınava girecek misin? Girersen kazanabilecek misin? Kazanırsan gidebilecek misin? Gidebilirsen okulu tamamlayıp mezun olabilecek misin? Sınavı kazanırsa çünkü genç kıza “Evlen artık” baskısı dört sene daha ertelenecek. Genç erkeğe de “Askerliği aradan çıkar, bir an evvel hayata atıl” baskısı dört sene daha ertelenecek. İşte Cemil ile Cemile,…

Devamını Oku

Kral çıplak değil, sensin çıplak… Otoriter rejimler, yalnızca bir kişinin ya da iktidar partisinin kararıyla ortaya çıkmaz; toplumlar da bu rejimlerin oluşmasına zemin hazırlar. Bir diktatör, önceden hazırlanmış bir sahneye çıkar. Bu sahne; krizin, korkunun, güvensizliğin ve kolektif çaresizliğin ördüğü bir atmosferdir. Hannah Arendt’in deyimiyle, “kitlesel yalnızlık ve köksüzlük, totaliterliğin asıl mayasıdır”. Toplumun birey olmaktan vazgeçtiği, vatandaşın sorumluluk duygusunu bir lidere devrettiği ve düşünce yerine sadakatin prim yaptığı dönemlerde otoriter yönetimler kolaylıkla yer bulur. Yani halk “Bir kurtarıcı gelsin” diye dua ederken aslında kendine yapılacakları dert edemeyecek hale gelmiş demektir.…

Devamını Oku

Anımsar mısınız, İyi Parti’nin eski sözcüsü Kürşad Zorlu’nun AKP’ye katılmasının ardından “kulis” haberleri yine coşmuştu; AKP’ye katılacak onlarca milletvekilinden söz eden de vardı, partinin eski genel başkanı Meral Akşener ile türlü iddiaları dile getirenler de. Sözcü TV Ana Haber Sunucusu Fatih Portakal da Akşener’in, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile anlaştığı ve yardımcısı olacağını ilan ediyordu: “Akşener’in Cumhurbaşkanı Yardımcısı olması kesinleşti gibi. Biliyorsunuz AK Parti’nin büyük kongresi 23 Şubat’ta. Martta, yeni kabinede Cumhurbaşkanı Yardımcısı olarak Meral Akşener de olacak. Onun ismini duyacağız. Zaten önce çevresindeki adamları gönderdi. Önümüzdeki günlerde Ünal Karaman da geçecek.…

Devamını Oku

20’nci yüzyılı nasıl bilirdiniz? Ya da 20’nci yüzyılın bir güncesini çıkartmak isteseniz neleri sıralardınız? Buluşlar? Teknolojik gelişmeler? Siyasal olaylar? Ünlülerin doğum günleri? Sosyal mücadeleler? Savaşlar? Yaklaştınız… Ama İlyas Tunç (*) daha çarpıcı bir döküm yapmış. Yıl yıl 20’nci yüzyıl boyunca gerçekleşen soykırımları, katliamları sıralamış. Çoğumuzun aklına sadece ikisi, Ermeni ve Yahudi soykırımı ya da Halepçe’yi de katarsak üçü gelirken yüzlerce katliamın, yüzlerce soykırımın yüzyıl boyunca nasıl peş peşe dizildiğini insani öykülerle izliyorsunuz kitabın sayfalarında dolaşırken… Çoğunlukla yaşayanların tanıklıklarıyla; daha ilk satırlardan itibaren: – “Bize zorla kauçuk toplatmak için köyümüze geldiler.…

Devamını Oku